Zarejestruj    Zaloguj    Dział    Szukaj    FAQ

Strona główna forum » Eksploracja » Obiekty nieprzemysłowe » Nieprzemysłowe - Małopolskie




Utwórz nowy wątek Odpowiedz w wątku  [ Posty: 13 ] 
Autor Wiadomość
 Post Napisane: 21 gru 2011, o 22:11 
Offline

Dołączył(a): 7 sie 2010, o 20:14
Posty: 4682
Pochwały: 1
Imię: Karolina
"Jedziesz w górę i w dół, w górę i w dół, w górę i w dół, potem prosto, prosto, prosto, a kiedy staniesz w korku, to właśnie będzie Gdów"
- tak moja Mama zawsze tłumaczy znajomym, jak należy dojechać do Gdowa od strony Wieliczki.

W Gdowie niemal zawsze trzeba swoje odczekać.
Problemy komunikacyjne wsi wynikają głównie z faktu, iż w rynku zbiegają się ważne trasy komunikacyjne: droga z Limanowej do Krakowa oraz z Bochni do Myślenic.
Sprawy nie ułatwia opisywany w tym temacie przedwojenny budynek piekarni, stojący niemal "na środku skrzyżowania", u wylotu ulicy Krakowskiej.

Interesujący i charakterystyczny obiekt, nadal funkcjonujący jako piekarnia, posiada wyraźne cechy architektoniczne, skłaniające do wysunięcia tezy, iż przed wybuchem II Wojny Światowej należeć mógł do do rodziny wyznania mojżeszowego.
Budowla tak bardzo wpisała się w krajobraz rynku, iż nie wyobrażam sobie Gdowa bez tego ślicznego domu zaopatrzonego w dwie interesujące wnęki w szczycie.


Załączniki:
Piekarnia w Gdowie.jpg
Piekarnia w Gdowie.jpg [ 46.7 KiB | Przeglądane 1423 razy ]
Piekarnia w Gdowie (1).jpg
Piekarnia w Gdowie (1).jpg [ 46.11 KiB | Przeglądane 1423 razy ]
Piekarnia w Gdowie (2).jpg
Piekarnia w Gdowie (2).jpg [ 38.09 KiB | Przeglądane 1423 razy ]
Góra 
 Zobacz profil  
 
 Post Napisane: 22 gru 2011, o 01:16 
Offline
Muszkieter
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 29 maja 2009, o 19:45
Posty: 2984
Lokalizacja: Pszów
Imię: Marek
Gdowskie korki są jakieś takie przyjazne i miłe :) A ileż to razy przypatrywałem się piekarni stojąc grzecznie w sznureczku (nie)jadąc od strony Limanowej :)

_________________
Viribus Unitis


Góra 
 Zobacz profil GG  
 
 Post Napisane: 22 gru 2011, o 21:55 
Offline

Dołączył(a): 18 maja 2011, o 22:48
Posty: 1761
Sprawy „skrzyżowania” w Gdowie wcale nie utrudnia cofnięty w głąb budynek piekarni, lecz znajdująca się naprzeciwko - wcinająca się w sam róg Krakowskiej i Myślenickiej - kamienica ze sklepem i biurami GS. Wyburzenie jej dałoby możliwość stworzenia wygodnego, bezkolizyjnego ronda.

Budynek pożydowskiej piekarni stanowi zabytek Gdowa. Przed wojną na piętrze był skromny Dom Modlitw. O modlitewnym charakterze piętra piekarni świadczy szczyt budynku z zachowanymi wnękami (dziś oknami poddasza), w których można wyobrazić sobie tablice Dekalogu - częsta dekoracja miejsca modlitw.

Gdowscy Żydzi modlili się każdego, siódmego dnia tygodnia w innej Bożnicy - stała tam, gdzie za obecnym budynkiem poczty odchodzi ul. Dembowskiego.


Załączniki:
Skrzyżowanie w Gdowie.JPG
Skrzyżowanie w Gdowie.JPG [ 60.69 KiB | Przeglądane 1380 razy ]
Bożnica w Gdowie 1.JPG
Bożnica w Gdowie 1.JPG [ 70.3 KiB | Przeglądane 1227 razy ]
Komentarz: Z mroku dziejów szkieletkowi ukazały się tablice Dekalogu
Bożnica w Gdowie - wizualizacja tablic Dekalogu.JPG
Bożnica w Gdowie - wizualizacja tablic Dekalogu.JPG [ 28.22 KiB | Przeglądane 1227 razy ]
Piekarnia od Wikaryjki.JPG
Piekarnia od Wikaryjki.JPG [ 99.22 KiB | Przeglądane 1224 razy ]
Straż Ogniowa - po lewej, Bożnica - po prawej.jpg
Straż Ogniowa - po lewej, Bożnica - po prawej.jpg [ 14.25 KiB | Przeglądane 1224 razy ]


Ostatnio edytowano 6 mar 2012, o 20:42 przez Franek D., łącznie edytowano 2 razy
Góra 
 Zobacz profil  
 
 Post Napisane: 23 gru 2011, o 18:07 
Offline

Dołączył(a): 23 kwi 2011, o 20:07
Posty: 3
Lokalizacja: Kraków
Imię: Marcin
Mam nadzieje ze ruszy budowa obwodnicy która częściowo odciąży ruch z Wieliczki w stronę Limanowej. Planowany termin oddania - połowa 2013 roku. Sami widzicie ze przemawia za budową obwodnicy nie tylko kwestia komunikacyjna ale wspomniana wyżej piekarnia- a raczej budynek, który wpisał się w krajobraz Gdowa - i jest raczej nie do ruszenia. :D


Góra 
 Zobacz profil GG  
 
 Post Napisane: 30 gru 2011, o 00:08 
Offline

Dołączył(a): 18 maja 2011, o 22:48
Posty: 1761
Budynek od frontu nie był piekarnią - zawsze mieściła się ona w jego tylnej części (i nadal tam się mieści) oraz w przybudówce po prawej ("Lotto").
Widoczny front budynku zajmowały - na dole 2 sklepy spożywcze, natomiast na piętrze z charakterystycznym balkonem - znana w okolicy pracownia fotograficzna, prowadzona przez miłą, starszą panią oraz jej syna.
Z balkonu swojej pracowni - pani Talarkowa wykonała wiele zdjęć - dokumentujac ważne wydarzenia jakie miały miejsce w centrum Gdowa.
Oto jeden z przykładów (dożynki). Naprzeciw, na rogu Krakowskiej i Myślenickiej stał jeszcze przedwojenny, niski dom. Od lat 50-tych ub.w. stoi tu kamienica - wspomniany wcześniej budynek GS.
Załącznik:
Widok z okna zakładu fotograficznego na pochód dożynkowy 1946 r. - fot. Talarek.JPG
Widok z okna zakładu fotograficznego na pochód dożynkowy 1946 r. - fot. Talarek.JPG [ 112.11 KiB | Przeglądane 1315 razy ]


Na ul. Krakowskiej, stojąc w korku lub nie - za nic nie widać opisanej wyżej piekarni - co dokumentuje poniższe zdjęcie...


Załączniki:
korek w Gdowie.JPG
korek w Gdowie.JPG [ 89.45 KiB | Przeglądane 1271 razy ]
za GS -em.JPG
za GS -em.JPG [ 26.4 KiB | Przeglądane 1271 razy ]
Góra 
 Zobacz profil  
 
 Post Napisane: 5 lip 2012, o 11:25 
Offline

Dołączył(a): 18 maja 2011, o 22:48
Posty: 1761
Z lewej strony piekarni, przed wojną była znana na całą okolicę żydowska rzeźnia koszerna, zaopatrywująca okoliczne kahały.
Pod stojacym szczytem do rynku budynkiem rzezaków były wielkie, chłodne, kamienne lochy, w których na wiosnę gromadzono bryły lodu.
Ostatnio zdjęto blaszany płot i usunięto kioski zasłaniajace plac po owej rzeźni...

Poniżej zamieszczam przedwojenny plan Gdowa z naniesionymi budynkami, należącymi wówczas do
Żydów.


Załączniki:
Piekarnia 1.JPG
Piekarnia 1.JPG [ 105.26 KiB | Przeglądane 1205 razy ]
Piekarnia 2.JPG
Piekarnia 2.JPG [ 123.93 KiB | Przeglądane 1205 razy ]
Piekarnia 3.JPG
Piekarnia 3.JPG [ 66.09 KiB | Przeglądane 1205 razy ]
Piekarnia 4.JPG
Piekarnia 4.JPG [ 123.96 KiB | Przeglądane 1205 razy ]
Piekarnia 5.JPG
Piekarnia 5.JPG [ 91.61 KiB | Przeglądane 1205 razy ]
Gdów przedwojenny.JPG
Gdów przedwojenny.JPG [ 58.01 KiB | Przeglądane 1205 razy ]
Góra 
 Zobacz profil  
 
 Post Napisane: 12 lut 2013, o 13:36 
Offline

Dołączył(a): 18 maja 2011, o 22:48
Posty: 1761
Na zimowym zdjęciu przedstawiam dawny „Trakt Krakowski” N-S (ul. Krakowska), urywający się nagle na dawnym „Gościńcu Cesarskim” W-E (ul.Bocheńska – ul. Myślenicka).
Jak widać – na wprost nie stoi opisana w wątku piekarnia, ale jest dziś pusty plac. Jeszcze za moich szkolnych lat stał tu, zwrócony szczytem, duży, zabytkowy dom z numerem Gdów 2 (domy w Gdowie mają numerację począwszy od najstarszych).
W roku 1979 p. Andrzej M. Hrabiec z Wydziału Architektury Politechniki Krakowskiej opracował bardzo pomysłowy projekt zagospodarowania centrum Gdowa. W tej ciekawej pracy naukowej, postawiono na zachowanie zabudowy regionalnej w niezmienionym kształcie. Wśród zabytkowych obiektów, wskazanych do zachowania był również ten XIX w. budynek (Klajmanów?).
Można go zobaczyć na jednym ze szkicow pracy autorstwa A.M. Hrabca.


Załączniki:
Trakt Krakowski łączy się z Gościńcem Cesarskim.JPG
Trakt Krakowski łączy się z Gościńcem Cesarskim.JPG [ 51.52 KiB | Przeglądane 1112 razy ]
Komentarz: Rys. Andrzej M. Hrabiec
Fragment pierzei południowej rynku - szkic z 1978 r.JPG
Fragment pierzei południowej rynku - szkic z 1978 r.JPG [ 42.68 KiB | Przeglądane 1112 razy ]
Góra 
 Zobacz profil  
 
 Post Napisane: 21 lut 2013, o 10:56 
Offline

Dołączył(a): 18 maja 2011, o 22:48
Posty: 1761
Właśnie zostałem delikatnie poinformowany przez Państwa Matuszyków (którzy swego czasu, podobnie jak ja, wyemigrowali na Śląsk - by po latach, z dużym sentymentem powrócić na stałe w rodzinne strony), że w swoich opisach wprowadziłem wiele nieścisłości. W miłej rozmowie przy kremówce - doskonale pamiętający szczegóły i to jeszcze z czasu okupacji – opowiedzieli mi wstępnie (lokalizując na planie Gdowa), które to domy były żydowskie, jak się nazywali ich właściciele oraz czym się zajmowali. Jestem pod wrażeniem bogactwa informacji, a będąc zainteresowanym tą tematyką, umówiłem się na kolejne spotkanie.

Obydwa domy – tak budynek obecnej piekarni, jak i również stojący kiedyś szczytem do skrzyżowania, drewniany dom „Gdów nr. 2” – należały do rodziny Klajmanów. Koszerna rzeźnia była w prawej przybudówce piekarni (tam, gdzie dzisiaj jest Toto-lotek). Klajman nie miał wtedy piekarni, ale zajmował się handlem owoców i warzyw, główny sklep był w stojącym szczytem wielkim domu, do którego schodziło się po schodkach w dół.
W czasie Holocaustu, jeden z Klajmanów był ukrywany przez p. Marysię Stasiakówną.
Opiszę o tym dokładniej, po kolejnej rozmowie…


Załączniki:
Gdów - dawna piekarnia i sklep warzywny.PNG
Gdów - dawna piekarnia i sklep warzywny.PNG [ 118.2 KiB | Przeglądane 1032 razy ]
Góra 
 Zobacz profil  
 
 Post Napisane: 23 lut 2013, o 17:56 
Offline

Dołączył(a): 18 maja 2011, o 22:48
Posty: 1761
W XIX w. - pomiędzy kościołem parafialnym p.w. Narodzenia NMP, a opisanym budynkiem piekarni, stał dom wikarego, obok którego schodziła w dół wąska droga, prowadząca ku Zagaju i Ulicom. Po wyburzeniu wikarówki, drogę poszerzono wygodnym zjazdem „Wikaryjki” – otwierającym ulicę Łapanowską. Szkoda, że zamiast wikarówki, nie wyburzono wtedy - opisanego w wątku budynku piekarni - wskuteg czego stworzono (jakże fatalne dziś) przesunięte w bok skrzyżowanie w centrum Gdowa.

Jak czytam w pracy A. Gaczoła i T. Kuliga „Społeczeństwo Gdowa w pierwszej połowie XX w.” (Biblioteczka Gdowska – zeszyt I):
Gdów - leżący w czasie zaboru austriackiego na głównej trasie galicyjskiej z Wiednia do Lwowa – tzw. „Gościńcu Cesarskim” (zbudowanym za cesarza Jozefa II), był ważnym węzłem komunikacji, a szczególnie drogi pocztowej. Tu w rynku zaczynał się tzw. „Trakt Krakowski” – odchodząca w bok odnoga cesarskiej trasy - łącząca stolicę Galicji z Krakowem.

Na (wkonanym przeze mnie!) zdjęciu - starej mapy austriackiej - widać wyraźnie dominujące wówczas obie trasy…


Załączniki:
Gdów - skrzyżowanie w rynku i plac Rajdschule 1847 r..jpg
Gdów - skrzyżowanie w rynku i plac Rajdschule 1847 r..jpg [ 119.16 KiB | Przeglądane 985 razy ]
Góra 
 Zobacz profil  
 
 Post Napisane: 27 lut 2013, o 18:32 
Offline

Dołączył(a): 18 maja 2011, o 22:48
Posty: 1761
Jako dziecko, mieszkając na Myślenickiej (kawałek dalej za szkołą podstawową), patrzyłem raz długo ku rynkowi - czy babcia już nie wraca z cukierkami dla mnie. Nie widziałem z daleka, że właśnie wielkie auto ciężarowe potrąciło ją na chodniku (w rogu muru kościelnego) i że ludzie zanieśli babcię do budynku piekarni, by tam (czekając na pogotowie) odeszła - 1961 r.. Od miejsca mojej obserwacji, prosto gościncem widać było charakterystyczny szczyt domu Gdów nr. 2, kontrastujący z tłem białego domu Baranki. Widać to na jednym ze zdjęć, należących do zbiorów ś.p. p. Guści Rybakównej – dziś doskonałych dokumentów z historii Gdowa.

Gościniec Cesarski (967) jest prosty, szeroki i wygodny - tymczasem ¾ samochodów jadących codziennie przez Gdów, jedzie Traktem Krakowskim (966) - gubiąc się na połączeniu z Gościńcem – w którą to stronę skręcić na Tymową? (patrz mylny drogowskaz).


Załączniki:
Guścia Rybak - w głębi domy w rynku.jpg
Guścia Rybak - w głębi domy w rynku.jpg [ 126.83 KiB | Przeglądane 948 razy ]
Gościniec Cesarski - dziś.JPG
Gościniec Cesarski - dziś.JPG [ 54.61 KiB | Przeglądane 948 razy ]
Gdzie na Tymową.JPG
Gdzie na Tymową.JPG [ 60.25 KiB | Przeglądane 948 razy ]
Na Tymową.JPG
Na Tymową.JPG [ 108.79 KiB | Przeglądane 948 razy ]
Góra 
 Zobacz profil  
 
 Post Napisane: 20 cze 2013, o 21:09 
Offline

Dołączył(a): 18 maja 2011, o 22:48
Posty: 1761
Dziś zrobiłem kilka zdjęć z balkonu piekarni - wieszaliśmy nasz baner. Do Gdowianina piszę artykuły...


Załączniki:
Piekarnia - widok z balkonu.JPG
Piekarnia - widok z balkonu.JPG [ 52.05 KiB | Przeglądane 826 razy ]
Piekarnia - widok od środka.JPG
Piekarnia - widok od środka.JPG [ 57.56 KiB | Przeglądane 826 razy ]
Piekarnia - widok na nasz baner.JPG
Piekarnia - widok na nasz baner.JPG [ 64.87 KiB | Przeglądane 826 razy ]
Piekarnia - widok od frontu.JPG
Piekarnia - widok od frontu.JPG [ 58.43 KiB | Przeglądane 826 razy ]
Góra 
 Zobacz profil  
 
 Post Napisane: 31 lip 2013, o 09:46 
Offline

Dołączył(a): 18 maja 2011, o 22:48
Posty: 1761
Budynek został pięknie otynkowany i wygląda jak nowy (chociaż podobno właścicielka zastanawia się nad jego gruntowną przebudową?).

Czy w przybudówce obecnej piekarni przed wojną była rzeźnia rytualna?

Niektóre źródła podają, że gdowskim rzeźnikiem żydowskim – rzezakiem - uprawnionym do rytualnego uboju, zgodnie z zasadami judaizmu, był (mieszkający przy ul. Bocheńskiej) Szacher.
Jego dom sąsiadował z domem Rabina, a naprzeciwko stała Bóżnica i Mykwa (obecnie budynek poczty).


Załączniki:
Piekarnia od NE.JPG
Piekarnia od NE.JPG [ 164.36 KiB | Przeglądane 740 razy ]
Piekarnia - szczyt z tablicami.JPG
Piekarnia - szczyt z tablicami.JPG [ 54.13 KiB | Przeglądane 740 razy ]
Piekarnia od SE.JPG
Piekarnia od SE.JPG [ 72.53 KiB | Przeglądane 740 razy ]
Gdów - zaułek, gdzie przed wojną była mykwa, bóżnica, dom rzezaka, rabina, karczma Kemplera.JPG
Gdów - zaułek, gdzie przed wojną była mykwa, bóżnica, dom rzezaka, rabina, karczma Kemplera.JPG [ 53.41 KiB | Przeglądane 740 razy ]
Góra 
 Zobacz profil  
 
 Post Napisane: 5 lut 2014, o 22:39 
Offline

Dołączył(a): 18 maja 2011, o 22:48
Posty: 1761
Niesamowity Roman! - właśnie zamieścił dokładny opis historii budynku i jego przedwojennych właścicieli - viewtopic.php?f=26&t=12482&p=120703#p120703


Góra 
 Zobacz profil  
 
Dodaj do: Dodaj do Gadu-Gadu Dodaj do Grono.net Dodaj do Twitter Dodaj do Blip Dodaj do Flaker Dodaj do Pinger Wypowiedź dla Wykop Wypowiedź dla Facebook Wypowiedź dla Gwar Wypowiedź dla Delicious Wypowiedź dla Digg Wypowiedź dla Google Wypowiedź dla Reddit Wypowiedź dla YahooMyWeb Śledzik Dodaj do Kciuk.pl Dodaj do Spinacz.pl Dodaj do Yam.pl
Wyświetl posty nie starsze niż:  Sortuj wg  
 
Utwórz nowy wątek Odpowiedz w wątku  [ Posty: 13 ] 

Strona główna forum » Eksploracja » Obiekty nieprzemysłowe » Nieprzemysłowe - Małopolskie


Kto przegląda forum

Użytkownicy przeglądający ten dział: Brak zidentyfikowanych użytkowników i 1 gość

 
 

 
Nie możesz rozpoczynać nowych wątków
Nie możesz odpowiadać w wątkach
Nie możesz edytować swoich postów
Nie możesz usuwać swoich postów
Nie możesz dodawać załączników

Szukaj:
Skocz do:  
Przyjazne użytkownikom polskie wsparcie phpBB3 - phpBB3.PL

[ Time : 0.260s | 18 Queries | GZIP : Off ]