Zarejestruj    Zaloguj    Dział    Szukaj    FAQ

Strona główna forum » Eksploracja » Judaika » Cmentarze żydowskie » Kirkuty - Małopolskie




Utwórz nowy wątek Odpowiedz w wątku  [ Posty: 9 ] 
Autor Wiadomość
 Tytuł: Krynica Zdrój
 Post Napisane: 1 wrz 2011, o 20:23 
Offline
Przyjaciel
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 17 mar 2010, o 19:48
Posty: 342
Lokalizacja: Sosnowiec
Imię: Grześ
opis i historia kirkutu z serwisu www.kirkuty.xip.pl

Cytuj:
KRYNICA

Żydzi w Krynicy (w języku jidysz: Krenic) mieszkali już pod koniec XVIII wieku, jednak istotny rozwój osadnictwa żydowskiego w tej miejscowości datuje się na pierwszą połowę kolejnego stulecia. Wielu miejscowych Żydów znalazło wówczas zatrudnienie przy obsłudze kuracjuszy przybywających do miasta. W tym też czasie wzniesiono dwie synagogi. Szczególnie burzliwy przyrost żydowskich mieszkańców Krynicy przypadł na przełom wieku XIX i XX. O ile w 1880 roku w miejscowości żyło 280 Żydów, to w spisie powszechnym z 1921 roku żydowskie pochodzenie zadeklarowało aż 1.023 kryniczan, co stanowiło około 43% wszystkich mieszkańców. Warto zauważyć, że w analogicznym okresie, w wyniku działań wojennych i trudnej sytuacji gospodarczej, w innych miastach dał się zaobserwować wyraźny spadek liczebności Żydów. Do krynickich wód przyjeżdżało też wielu żydowskich kuracjuszy, wśród nich znani cadycy.

Po zajęciu miasta przez wojska niemieckie w 1939 roku, ludność żydowska została narażona na rozliczne represje. Wprowadzono obowiązek świadczenia pracy na rzecz okupanta, ograniczenia w przemieszczaniu się. Jesienią 1940 roku Żydzi z Krynicy zostali deportowani do gett w Grybowie i Nowym Sączu. Większości z nich nie dane było doczekać końca wojny.

Cmentarz żydowski w Krynicy znajduje się na zboczu wzgórza przy ul. Polnej (GPS: N49°24.842' E20°56.994'). Jego lokalizację można odnaleźć na przedwojennej mapie okolic Krynicy . Nekropolia została założona w połowie XIX wieku. Podczas II wojny światowej na terenie cmentarza naziści dokonywali egzekucji mieszkańców Krynicy pochodzenia żydowskiego. W czasach PRL cmentarz popadał w zapomnienie i stopniowo niszczał. Na początku lat osiemdziesiątych władze zamierzały zamknąć cmentarz i na jego terenie pobudować sanatorium. Planów tych jednak nie zrealizowano. Przytoczmy tu fragment listu, przysłanego w 1986 roku przez jedną z mieszkanek Krynicy do Żydowskiego Instytutu Historycznego: "Stary cmentarz żydowski jest całkowicie opuszczony i niszczeje w sposób skandaliczny. Nikt nie wykazuje żadnego zainteresowania, kirkut jest po prostu bezczeszczony. Dewastacja postępuje w szybkim tempie i niedługo może już nie pozostanie żaden ślad po tym miejscu ostatniego spoczynku". Szczęśliwie w kolejnych latach teren nekropolii został uporządkowany, między innymi dzięki wysiłkom uczniów miejscowych szkół. Staraniem dr. Leszka Hońdo z Uniwersytetu Jagiellońskiego wykonano inwentaryzację nekropolii. Do dziś na powierzchni ok. 30 x 50 metrów zachowało się kilkadziesiąt nagrobków, w większości w formie tradycyjnych macew. Tadeusz M. Trajdos w swym artykule zatytułowanym "Cmentarze w uzdrowiskach" ("Spotkania z zabytkami", nr 3 z 1983 r.) tak opisuje krynickie nagrobki: "Udało mi się dostrzec monumentalny grób ze stelą zawierającą płaskorzeźbę Korony Tory, podtrzymywanej przez lwy z reliefem palmety na osi, a więc grób uczonego w Piśmie - rabina. Wiele jest również mniejszych grobów z rabinackimi insygniami. (.....) Jeszcze liczniejszą grupę stanowią macewy z rytem gwiazdy Dawida w otoku. Są też groby kobiecie, to jest macewy z płaskorzeźbą świecznika szabasowego".

Cmentarz jest otoczony niewysokim kamiennym murem, klucze do furtki przechowywane są w Urzędzie Miasta i Gminy Uzdrowiskowej Krynica-Zdrój przy ul. Kraszewskiego 7, pokój 27 (tel. 018 471-53-20 do 24, mail: ugukry@ns.onet.pl). Nekropolią administruje gmina żydowska w Krakowie.

tekst: K. Bielawski


Obrazek

Obrazek

Obrazek

Obrazek

Obrazek

Obrazek

Obrazek

Obrazek

Obrazek

Obrazek

Obrazek

Obrazek

Obrazek

Obrazek

Obrazek

Obrazek

Obrazek

Obrazek

Obrazek

Obrazek

Obrazek

Obrazek

Obrazek

Obrazek

Obrazek

Obrazek

Obrazek

Obrazek

Obrazek

Obrazek

Obrazek

tak się zastanawiam... do czego służą te metalowe skrzynki?

_________________
zapraszam do mojego chomiczka:

Obrazek


Góra 
 Zobacz profil GG  
 
 Post Napisane: 2 wrz 2011, o 07:21 
Offline
Moderator
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 29 maja 2009, o 22:37
Posty: 228
Lokalizacja: Pszczyna
Imię: Sławek
Metalowe skrzynki służą do stawiania świeczek, w celu aby one nie uszkodziły macewy.

_________________
W ostatecznym rozrachunku nienawiść do judaizmu prowadzi do nienawiści do chrześcijan (Sigismund Schlomo Freud)


Góra 
 Zobacz profil GG  
 
 Post Napisane: 3 wrz 2011, o 04:40 
Offline
Przyjaciel
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 17 mar 2010, o 19:48
Posty: 342
Lokalizacja: Sosnowiec
Imię: Grześ
Hmm... Myślałem, że świeczki to raczej "nasz" zwyczaj, a "oni" zadowalają się kamykami... ;-)

_________________
zapraszam do mojego chomiczka:

Obrazek


Góra 
 Zobacz profil GG  
 
 Post Napisane: 5 wrz 2011, o 20:09 
Offline
Przyjaciel
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 17 mar 2010, o 19:48
Posty: 342
Lokalizacja: Sosnowiec
Imię: Grześ
gdzieś wyczytałem (nie pamiętam gdzie), że na terenie tego cmentarza w czasie okupacji niemcy dokonywali egzekucji na ludności żydowskiej... i znalazłem wzmiankę o tym na portalu www.sztetl.org.pl

Cytuj:
W czasie okupacji na cmentarzu odbywały się masowe egzekucje Żydów.

_________________
zapraszam do mojego chomiczka:

Obrazek


Góra 
 Zobacz profil GG  
 
 Post Napisane: 18 wrz 2011, o 00:25 
Offline
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 29 lip 2011, o 19:27
Posty: 41
Imię: Kasia
Dziękuję Ci za tę fotorelację. Byłam ostatnio w Krynicy, ale nie udało mi się zobaczyć kirkutu. Dzięki Twoim zdjęciom widzę, co straciłam i motywacja, aby pojechać znowu jest większa :)

_________________
Błyszczy tu księżyc jeden, chłodny, blady, obcy,
Już za miastem na szosie, gdy noc się rozpala,
Krewni moi żydowscy, poetyczni chłopcy,
Nie odnajdą dwu złotych księżyców Chagala.


A. Słonimski


Góra 
 Zobacz profil  
 
 Post Napisane: 18 wrz 2011, o 22:29 
Offline
Przyjaciel
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 17 mar 2010, o 19:48
Posty: 342
Lokalizacja: Sosnowiec
Imię: Grześ
Jak będziesz w Krynicy to warto zajrzeć do niedalekiej Muszyny i tamtejszego kirkutu. :-)

_________________
zapraszam do mojego chomiczka:

Obrazek


Góra 
 Zobacz profil GG  
 
 Post Napisane: 14 lip 2014, o 08:32 
Offline

Dołączył(a): 21 paź 2010, o 12:27
Posty: 164
Imię: Piotr
Kilka fotek tego kirkutu (2014).
http://www.panoramio.com/user/5099269/t ... Zdr%C3%B3j


Góra 
 Zobacz profil  
 
 Post Napisane: 18 kwi 2016, o 10:26 
Offline
Przyjaciel
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 27 maja 2009, o 20:46
Posty: 4431
Lokalizacja: Rybnik
Pochwały: 1
Imię: Małgosia
Czy na cmentarz można wejść bez fatygowania urzędników, czyli bez klucza z UMiG?

_________________
Rybniccy Żydzi
Szuflada Małgosi


Góra 
 Zobacz profil  
 
 Post Napisane: 23 lip 2016, o 19:03 
Offline
Przyjaciel
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 27 maja 2009, o 20:46
Posty: 4431
Lokalizacja: Rybnik
Pochwały: 1
Imię: Małgosia
_hipcia napisał(a):
Czy na cmentarz można wejść bez fatygowania urzędników, czyli bez klucza z UMiG?


Można :-)

Załącznik:
Krynica Zdroj (65).JPG
Krynica Zdroj (65).JPG [ 244.48 KiB | Przeglądane 630 razy ]


Załączniki:
Krynica Zdroj (4).JPG
Krynica Zdroj (4).JPG [ 246.81 KiB | Przeglądane 630 razy ]
Krynica Zdroj (11).JPG
Krynica Zdroj (11).JPG [ 234.01 KiB | Przeglądane 630 razy ]
Krynica Zdroj (12).JPG
Krynica Zdroj (12).JPG [ 236.53 KiB | Przeglądane 630 razy ]
Krynica Zdroj (18).JPG
Krynica Zdroj (18).JPG [ 245.25 KiB | Przeglądane 630 razy ]
Krynica Zdroj (31).JPG
Krynica Zdroj (31).JPG [ 231.8 KiB | Przeglądane 630 razy ]
Krynica Zdroj (50).JPG
Krynica Zdroj (50).JPG [ 248.74 KiB | Przeglądane 630 razy ]
Krynica Zdroj (57).JPG
Krynica Zdroj (57).JPG [ 246.9 KiB | Przeglądane 630 razy ]
Krynica Zdroj (53).JPG
Krynica Zdroj (53).JPG [ 185.94 KiB | Przeglądane 630 razy ]
Krynica Zdroj (61).JPG
Krynica Zdroj (61).JPG [ 227.65 KiB | Przeglądane 630 razy ]

_________________
Rybniccy Żydzi
Szuflada Małgosi
Góra 
 Zobacz profil  
 
Dodaj do: Dodaj do Gadu-Gadu Dodaj do Grono.net Dodaj do Twitter Dodaj do Blip Dodaj do Flaker Dodaj do Pinger Wypowiedź dla Wykop Wypowiedź dla Facebook Wypowiedź dla Gwar Wypowiedź dla Delicious Wypowiedź dla Digg Wypowiedź dla Google Wypowiedź dla Reddit Wypowiedź dla YahooMyWeb Śledzik Dodaj do Kciuk.pl Dodaj do Spinacz.pl Dodaj do Yam.pl
Wyświetl posty nie starsze niż:  Sortuj wg  
 
Utwórz nowy wątek Odpowiedz w wątku  [ Posty: 9 ] 

Strona główna forum » Eksploracja » Judaika » Cmentarze żydowskie » Kirkuty - Małopolskie


Kto przegląda forum

Użytkownicy przeglądający ten dział: Brak zidentyfikowanych użytkowników i 0 gości

 
 

 
Nie możesz rozpoczynać nowych wątków
Nie możesz odpowiadać w wątkach
Nie możesz edytować swoich postów
Nie możesz usuwać swoich postów
Nie możesz dodawać załączników

Szukaj:
Skocz do:  
Przyjazne użytkownikom polskie wsparcie phpBB3 - phpBB3.PL

[ Time : 0.169s | 19 Queries | GZIP : Off ]