Zarejestruj    Zaloguj    Dział    Szukaj    FAQ

Strona główna forum » Eksploracja » Judaika » Judaika - Małopolskie




Utwórz nowy wątek Odpowiedz w wątku  [ Posty: 11 ] 
Autor Wiadomość
 Post Napisane: 18 cze 2013, o 19:15 
Offline
Bratnia dusza

Dołączył(a): 12 lut 2011, o 10:39
Posty: 333
13 czerwca tego roku minęła 71 rocznica likwidacji olkuskiego getta. Z tej okazji w sali Centrum Kultury w Olkuszu odbyła się prelekcja nt. olkuskich Żydów.
Na spotkaniu zjawiło się wiele osób: przedstawiciele władz Olkusza, rabin z Katowic, młodzież szkolna, ludzie z różnych organizacji oraz osoby prywatne.
Załącznik:
IMG_1140 - Kopia.JPG
IMG_1140 - Kopia.JPG [ 47.42 KiB | Przeglądane 2294 razy ]

Obecny na prelekcji rabin Yehoshua Ellis, wygłosił bardzo ważne słowa. Skłaniające do refleksji. Powiedział, że najważniejsza w naszym życiu jest miłość.
Załącznik:
IMG_1146 - Kopia.JPG
IMG_1146 - Kopia.JPG [ 55.97 KiB | Przeglądane 2294 razy ]

Pan Olgerd Dziechciarz przybliżył nam historię Żydów mieszkających dawniej w Olkuszu.
Pierwsza wzmianka pochodzi z 1317 roku i mówi o dwóch żydowskich domach. W XV wieku nie ma informacji o żydowskich mieszkańcach miasta. W tym czasie obowiązywał nakaz opuszczenia przez izraelitów miast i zakaz osiedlania się w nich, wydany przez Elżbietę Łokietkównę, siostrę Kazimierza Wielkiego. Ponownie Żydzi pojawiają się w Olkuszu w XVI wieku. Ma to związek z rozwojem kopalnictwa i handlu srebrem.
W 1584 roku wybudowano okazałą synagogę. Wtedy powstał cmentarz na Przedmieściu Sławkowskim (dzisiaj ul. Kolorowa). Pierwszym rabinem był Lewi Herc.
W 1648 zakonnicy ze zgromadzenia św. Augusta sprzedali Żydom uliczkę sąsiadującą z synagogą oraz trzy wolne place. Powstała tam "dzielnica żydowska". W 1662 roku Żydzi stanowili 10% ogółu ludności Olkusza, tj. około 260 osób.
Pod koniec XVIII w. w mieście mieszkało ok. 200 Żydów, co stanowiło 1/3 ogólnej liczby mieszkańców. Zajmowali się głównie handlem i wyszynkiem. W początku XIX w. działały w Olkuszu dwie szkoły żydowskie, chedery.
W wieku XX-tym Żydzi odgrywali ważne role w życiu Olkusza. Zasiadali w Radzie Miasta, Radzie Powiatu, tworzyli związki zawodowe, stowarzyszenia, biblioteki, kluby sportowe. W 1938 r. w książce telefonicznej wymieniany jest doktor Maurycy Auerhahn. Wśród założycieli krakowskiej Fabryki "Emalia" był olkuski Żyd Wolf Luzer Glajtman. Znanym właścicielem fabryki był Schindler.
Historia olkuskich Żydów skończyła się wraz z wybuchem II wojny światowej.
Wydarzenia związane z tym okresem przedstawił pan Ireneusz Cieślik. Opowieść swoją obrazował zdjęciami miejsc i osób, mieszkających wtedy w Olkuszu.
9 czerwca 1942 roku rozpoczęła się likwidacja getta. Ostatecznie Niemcy wypędzili z domów wiele osób. Zgromadzili ich pod budynkiem gimnazjum, a następnie zaprowadzili pod budynek nieukończonego starostwa. Następnie wszystkich zapędzono pod dworzec. Było to 13 i 15 czerwca.
Wielu Żydów trafiło do obozu przejściowego w Sosnowcu, a następnie do obozów koncentracyjnych. Niestety większość trafiła do obozu KL Auschwitz i tam zginęła.

Archiwalne zdjęcia ukazują drogę do olkuskiego dworca. Robione przeze mnie z ekranu.


Załączniki:
IMG_1153 - Kopia.JPG
IMG_1153 - Kopia.JPG [ 45.36 KiB | Przeglądane 2294 razy ]
IMG_1155 - Kopia.JPG
IMG_1155 - Kopia.JPG [ 50.18 KiB | Przeglądane 2294 razy ]
IMG_1157 - Kopia.JPG
IMG_1157 - Kopia.JPG [ 57.53 KiB | Przeglądane 2294 razy ]
IMG_1162 - Kopia.JPG
IMG_1162 - Kopia.JPG [ 52.54 KiB | Przeglądane 2294 razy ]
IMG_1173 - Kopia.JPG
IMG_1173 - Kopia.JPG [ 45.76 KiB | Przeglądane 2294 razy ]
IMG_1178 - Kopia.JPG
IMG_1178 - Kopia.JPG [ 53.79 KiB | Przeglądane 2294 razy ]
IMG_1179 - Kopia.JPG
IMG_1179 - Kopia.JPG [ 68.77 KiB | Przeglądane 2294 razy ]
IMG_1181 - Kopia.JPG
IMG_1181 - Kopia.JPG [ 71.83 KiB | Przeglądane 2294 razy ]
Góra 
 Zobacz profil  
 
 Post Napisane: 18 cze 2013, o 19:59 
Offline
Bratnia dusza

Dołączył(a): 12 lut 2011, o 10:39
Posty: 333
Następnie przeszliśmy na miejsce, gdzie dawniej stała synagoga. Tam rabin odmówił modlitwę. Przedstawiciele lokalnej władzy złożyli wieńce i kwiaty. I poszli.
Spytałam rabina, czy widział macewy w strażackiej izbie pamięci. Stwierdził, że nie. Więc poszliśmy tam. Później szliśmy w kierunku rynku.
Załącznik:
IMG_1192 - Kopia.JPG
IMG_1192 - Kopia.JPG [ 78.96 KiB | Przeglądane 2291 razy ]
Załącznik:
IMG_1195 - Kopia.JPG
IMG_1195 - Kopia.JPG [ 77.67 KiB | Przeglądane 2291 razy ]
Załącznik:
IMG_1199 - Kopia.JPG
IMG_1199 - Kopia.JPG [ 105.65 KiB | Przeglądane 2291 razy ]

Pod budynkiem starostwa Janusz Poniewierski, prezes krakowskiego Klubu Chrześcijan i Żydów Przymierze przytoczył nam wspomnienia olkuskiego lekarza, mówiące o likwidacji getta.
Załącznik:
IMG_1201 - Kopia.JPG
IMG_1201 - Kopia.JPG [ 78.41 KiB | Przeglądane 2291 razy ]
Załącznik:
IMG_1202 - Kopia.JPG
IMG_1202 - Kopia.JPG [ 68.7 KiB | Przeglądane 2291 razy ]

Każdy z nas otrzymał zdjęcie osoby, która 71 lat temu przemierzała po raz ostatni ulice Olkusza, w trakcie "marszu śmierci". Ja miałam zdjęcie małej Sury Bergier. To ją odprowadzałam. Później "dołączyła" jej mama Brandla i razem, przynajmniej duchowo szłyśmy w stronę dworca kolejowego.
Załącznik:
IMG_1229 - Kopia.JPG
IMG_1229 - Kopia.JPG [ 50.96 KiB | Przeglądane 2291 razy ]
Załącznik:
IMG_1228 - Kopia.JPG
IMG_1228 - Kopia.JPG [ 56.16 KiB | Przeglądane 2291 razy ]

Podczas marszu rozwieszane były plakaty z nazwiskami ofiar holokaustu. Nazwiska tych osób ustalił pan Krzysztof Kocjan. Mogliśmy również porównać dzisiejszy wygląd miejsc, uwiecznionych na starych fotografiach.


Załączniki:
IMG_1211 - Kopia.JPG
IMG_1211 - Kopia.JPG [ 73.83 KiB | Przeglądane 2291 razy ]
IMG_1214 - Kopia.JPG
IMG_1214 - Kopia.JPG [ 77.2 KiB | Przeglądane 2291 razy ]
IMG_1219 - Kopia.JPG
IMG_1219 - Kopia.JPG [ 83.98 KiB | Przeglądane 2291 razy ]
Góra 
 Zobacz profil  
 
 Post Napisane: 18 cze 2013, o 20:16 
Offline
Bratnia dusza

Dołączył(a): 12 lut 2011, o 10:39
Posty: 333
Tak doszliśmy do ostatniego miejsca, w którym widziano żydowskich mieszkańców Olkusza.
Od ośmiu lat z inicjatywy Ireneusza Cieślika odbywa się marsz pamięci, prowadzący od budynku starostwa w stronę dworca.
Grupa, skupiona w Olkuskim Stowarzyszeniu Kulturalnym "Brama", zaangażowana jest w odkrywanie i przywracanie pamięci o olkuskich Żydach.


Załączniki:
Komentarz: Broszurka
IMG_1226 - Kopia.JPG
IMG_1226 - Kopia.JPG [ 217.01 KiB | Przeglądane 2291 razy ]
IMG_1231 - Kopia (2).JPG
IMG_1231 - Kopia (2).JPG [ 157.22 KiB | Przeglądane 2291 razy ]
Komentarz: Plakaty z archiwalnymi zdjęciami
IMG_1230 - Kopia.JPG
IMG_1230 - Kopia.JPG [ 74.15 KiB | Przeglądane 2291 razy ]
IMG_1222 - Kopia.JPG
IMG_1222 - Kopia.JPG [ 99.76 KiB | Przeglądane 2291 razy ]
Góra 
 Zobacz profil  
 
 Post Napisane: 18 cze 2013, o 20:20 
Offline
Bratnia dusza

Dołączył(a): 12 lut 2011, o 10:39
Posty: 333
W trakcie marszu, na ulicy Nullo, zauważyłam chłopaka na rowerze. Dołączył do nas i dojechał do dworca. Obiecałam, że to zdjęcie zamieszczę w mojej relacji.


Załączniki:
IMG_1225 - Kopia.JPG
IMG_1225 - Kopia.JPG [ 81.54 KiB | Przeglądane 2291 razy ]
Góra 
 Zobacz profil  
 
 Post Napisane: 22 cze 2013, o 20:27 
Offline
Przyjaciel
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 27 maja 2009, o 20:46
Posty: 4428
Lokalizacja: Rybnik
Pochwały: 1
Imię: Małgosia
Wyjątkowa inicjatywa :brawa: Brawa dla pana Ireneusza i jego grupy :brawa:

Dzięki Basiu za relację :-)

_________________
Rybniccy Żydzi
Szuflada Małgosi


Góra 
 Zobacz profil  
 
 Post Napisane: 9 lis 2013, o 11:47 
Offline
Bratnia dusza

Dołączył(a): 12 lut 2011, o 10:39
Posty: 333
Uzupełnię temat o kilka zdjęć.
Na płycie CD "Olkusz srebrne miasto" znalazło się kilka zdjęć dokumentów olkuskich Żydów.Są to karty identyfikacyjne.
W dokumentach widnieją nazwiska:

Moszek Wolf Kaczka
Załącznik:
Obraz1 - Kopia.png
Obraz1 - Kopia.png [ 243.58 KiB | Przeglądane 2043 razy ]

Izrael Frucht
Załącznik:
Obraz2 - Kopia.png
Obraz2 - Kopia.png [ 241.88 KiB | Przeglądane 2043 razy ]

Chaim Wienntok
Załącznik:
Obraz3 - Kopia.png
Obraz3 - Kopia.png [ 237.01 KiB | Przeglądane 2043 razy ]

Abram Pankowski
Załącznik:
Obraz4 - Kopia.png
Obraz4 - Kopia.png [ 240.69 KiB | Przeglądane 2043 razy ]

dwaj inni
Załącznik:
Obraz5 - Kopia.png
Obraz5 - Kopia.png [ 235.04 KiB | Przeglądane 2043 razy ]
Załącznik:
Obraz6 - Kopia.png
Obraz6 - Kopia.png [ 235.13 KiB | Przeglądane 2043 razy ]


Góra 
 Zobacz profil  
 
 Post Napisane: 1 maja 2014, o 08:57 
Offline
Bratnia dusza

Dołączył(a): 12 lut 2011, o 10:39
Posty: 333
Do przeczytania artykuł o sfinansowaniu tablicy, upamiętniającej olkuskich Żydów. A raczej braku porozumienia w tym temacie.
Kto chce, może wziąć udział w sondzie na stronie głównej http://przeglad.olkuski.pl/index.php


Góra 
 Zobacz profil  
 
 Post Napisane: 12 cze 2014, o 09:43 
Offline
Bratnia dusza

Dołączył(a): 12 lut 2011, o 10:39
Posty: 333
Jutro, czyli w piątek 13-go czerwca odbędzie się spotkanie oraz marsz upamiętniający olkuskich Żydów.
Zapowiadane jest również odsłonięcie tablicy, mówiącej o wydarzeniu z czasów II wojny-likwidacji getta żydowskiego.


Góra 
 Zobacz profil  
 
 Post Napisane: 12 cze 2014, o 14:18 
Offline
Przyjaciel
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 27 maja 2009, o 20:46
Posty: 4428
Lokalizacja: Rybnik
Pochwały: 1
Imię: Małgosia
Jedziesz tam?

_________________
Rybniccy Żydzi
Szuflada Małgosi


Góra 
 Zobacz profil  
 
 Post Napisane: 12 cze 2014, o 15:31 
Offline
Bratnia dusza

Dołączył(a): 12 lut 2011, o 10:39
Posty: 333
Jutro mam bardzo napięty plan dnia, ale raczej pojadę.


Góra 
 Zobacz profil  
 
 Post Napisane: 17 cze 2014, o 19:44 
Offline
Bratnia dusza

Dołączył(a): 12 lut 2011, o 10:39
Posty: 333
No i nie miałam czasu, żeby pojechać.


Góra 
 Zobacz profil  
 
Dodaj do: Dodaj do Gadu-Gadu Dodaj do Grono.net Dodaj do Twitter Dodaj do Blip Dodaj do Flaker Dodaj do Pinger Wypowiedź dla Wykop Wypowiedź dla Facebook Wypowiedź dla Gwar Wypowiedź dla Delicious Wypowiedź dla Digg Wypowiedź dla Google Wypowiedź dla Reddit Wypowiedź dla YahooMyWeb Śledzik Dodaj do Kciuk.pl Dodaj do Spinacz.pl Dodaj do Yam.pl
Wyświetl posty nie starsze niż:  Sortuj wg  
 
Utwórz nowy wątek Odpowiedz w wątku  [ Posty: 11 ] 

Strona główna forum » Eksploracja » Judaika » Judaika - Małopolskie


Kto przegląda forum

Użytkownicy przeglądający ten dział: Brak zidentyfikowanych użytkowników i 1 gość

 
 

 
Nie możesz rozpoczynać nowych wątków
Nie możesz odpowiadać w wątkach
Nie możesz edytować swoich postów
Nie możesz usuwać swoich postów
Nie możesz dodawać załączników

Szukaj:
Skocz do:  
Przyjazne użytkownikom polskie wsparcie phpBB3 - phpBB3.PL

[ Time : 0.181s | 18 Queries | GZIP : Off ]