Zarejestruj    Zaloguj    Dział    Szukaj    FAQ

Strona główna forum » Eksploracja » Koleje i wszystko co z nimi związane » Wąskotorowe




Utwórz nowy wątek Odpowiedz w wątku  [ Posty: 5 ] 
Autor Wiadomość
 Post Napisane: 14 kwi 2011, o 14:19 
Offline
Muszkieter
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 29 maja 2009, o 22:16
Posty: 4212
Lokalizacja: Silesia
Pochwały: 1
Racibórz (woj. śląskie)

Ostatni odcinek wąskotorowej linii kolejowej oddano do użytku 17.05.1903 r. Był to odcinek o długości 4,86 km prowadzący z obecnej dzielnicy Raciborza - Markowic do stacji końcowej w dzielnicy Płonia. Linia biegła od Markowic po obecnej trasie linii kolejowej do Brzezia, ale tylko na odcinku do dzisiejszej ulicy Brzeskiej. Za pochodzącym z roku 1911 budynkiem Villa Marie trasa skręcała w kierunku Płoni. Na tym odcinku były dwa przystanki:
- "Racibórz las miejski" (Ratibor-Stadtwald") usytuowany w okolicach restauracji w Oborze,
- "Lukasyna" ("Lucasine") wraz z mijanką, w okolicy przejazdu kolejowego na ul. Rybnickiej. Po roku 1940 była ona stacją końcową, dalszy odcinek do Płoni zlikwidowano po wykopaniu koryta kanału Ulga. Od tego czasu nosiła nazwę "Ratibor Rybniker Strasse". Stąd odchodziła utworzona w 1905 r. bocznica do zakładów Ceres i późniejsza do garbarni.

Stacja końcowa Płonia.
Stacja zlokalizowana na terenie dzisiejszego boiska szkolnego posiadała 3 tory główne, 3 ładunkowe oraz peron osobowy. Była też dwustanowiskowa lokomotywownia. Początkowy plan przewidywał większą ilość torów - 8 głównych i 13 bocznych.
Były plany utworzenia odcinka łączącego tą stację z dworcem głównym przez most na Odrze.
Powstało działające do 1939 r. odgałęzienie do pobliskich zakładów.
Na podstawie informacji z "Dzieje Raciborza i jego dzielnic" P. Newerli.
Odcinek od Markowic zlikwidowano w roku 1947. O ile trasa z Markowic do Lukasyny (za CH Auchan) jest znana, biegną po niej normalne tory używane do dziś, to nie każdy wie, którędy 70 lat temu linia biegła do stacji Płonia. Ten odcinek tutaj opiszę.

Przebieg kolei na ostatnim odcinku Lukasyna - Płonia na mapie WIG z 1933 roku:
Obrazek
Numery na mapie odpowiadają numeracji zdjęć.
Fot. nr 1: Widok na dzisiejsze boisko szkolne na Płoni - tutaj znajdowały się budynki stacji kolejowej, nie ma po nich śladu:
Obrazek
Fot. nr 2: Tutaj tory biegły pasem zieleni ze stacji lekkim łukiem i przecinając dróżkę łączącą ul. Piaskową z ul. Leśną:
Obrazek
Fot. nr. 3: Zdjęcie z tego samego miejsca w innym kierunku - tutaj droga prowadząca do dzisiejszego wału przy kanale, wzdłuż niej ciągnie się dawna aleja obsadzona drzewami, a za nią biegły tory prostym odcinkiem do wału:
Obrazek
Fot. nr 4: Wykonane na tym odcinku, ale w kierunku dawnej stacji. Tory biegły wzdłuż drzew:
Obrazek
Fot. nr 5: Widok z dzisiejszego wału, którego wtedy oczywiście nie było. Tory przebiegały przez ogrodzony teren dzisiejszego przedsiębiorstwa. Widoczna po lewej stronie druga aleja, która zbiegała się w tym miejscu z tą biegnącą wzdłuż torów:
Obrazek
Fot. nr 6: W tym miejscu tory na wysokości wału na chwilę skręcały, na widocznym odcinku między wałem a drugim brzegiem kanału biegły śladem widocznych latarni, po czym znowu na brzegu skręcały, aby biec dalej prostym odcinkiem wzdłuż alei.
Zastanawiające jest to miejsce. Skąd wynikła taka miejscowa zmiana kierunku prowadząca tory prostopadle do wybudowanego później koryta kanału? Może było to podyktowane przebiegiem granic działek? Budowniczowie kolei mieli zgodę na wywłaszczenie gruntów, więc musiała być inna przyczyna, być może jakieś obniżenie terenu w tym miejscu? Dziwne, że akurat w tym miejscu przebiega dziś koryto Ulgi. Napiszę o tym później.
Obrazek
Fot. nr 7: To samo miejsce z drugiego brzegu:
Obrazek
Fot. nr 8: Widok w druga stronę. Tutaj tory znów skręcały i biegły wzdłuż alei prostym odcinkiem w stronę Lukasyny. Widoczny "tunel" w krzakach po lewej stronie drzew - tędy prowadził tor kolejowy:
Obrazek
Fot. nr 9: Kawałek dalej zarówno pod torami jak i alejką widoczne są przepusty dla cieku wodnego:
Obrazek
Fot. nr 10: Widok tego samego miejsca wzdłuż rowu:
Obrazek
Fot. nr 11: W pewnym miejscu widoczny wybrukowany odcinek alei - czy była cała brukowana, albo tylko w miejscu tego skrzyżowania?
Obrazek
Fot. nr 12: Aleja w kierunku miasta. W tym miejscu tory zmieniały kierunek, a aleja biegła dalej prosto:
Obrazek
Fot. nr. 13: Ten sam widok z ulicy Brzeskiej. Na wysokości przejazdu kolejowego z polną drogą:
Obrazek
Fot. nr 14: Tu zaczyna się łuk prowadzący do przystanku Lukasyna:
Obrazek
Fot. nr 15: Kilka metrów dalej:
Obrazek
Fot. nr 16: Widok z obecnego nasypu kolejowego. Łuk torów odpowiada mniej więcej biegnącej dróżce:
Obrazek
Fot. nr 17: Tutaj tory biegły już po dzisiejszym nasypie kolejowym. Po lewej widoczny wspomniany budynek Villa Marie, dalej są przejazdy kolejowe na ul. Brzeskiej i Rybnickiej, tam był przystanek "Lukasyna". W tle CH Auchan:
Obrazek

Przyczyną likwidacji opisanego odcinka, była budowa kanału Ulgi. Rozpoczęto ją 21.08.1934 r. Wybudowano most na zmienionym biegu ul. Rybnickiej, a od 1937 roku prowadzono prace w kierunku torów wąskotorowych. W roku 1939 aż dwie powodzie przerwały prace nad budową kanału. Wspomniany most drogowy został zerwany, zniszczone zostało również torowisko wąskotorówki, pod którym woda wypłukała ziemię. W roku 1940 zbliżono się do torów, które trzeba było rozebrać. Była planowana zmiana przebiegu torów i budowa nad kanałem mostu, ale planów nie zrealizowano. Inna informacja mówi o planowanym przebiegu torów po moście drogowym na ul. Rybnickiej. Tego planu tez nie wprowadzono. Prace nad kanałem zakończono 18.12.1942 roku. Woda z Odry płynęła starym korytem i nowym - kanałem Ulga.

Szukając informacji na temat natknąłem się na innym forum na mapkę z 1945 roku, która pokazuje nadal istniejący ostatni odcinek - zmieniony bieg wąskotorówki już od przystanku "Obora", biegnie po drugiej stronie stawu "Kamieniok" (dzisiej CH Auchan) i ... inną droga trafia na rzekomo istniejący most (fot. nr 6 i 7) przez kanał i dalej prowadzi do stacji Płonia!
Nie dała mi ta informacja spokoju. Postanowiłem sprawdzić dlaczego... mapy się mylą.
c.d.n.


Góra 
 Zobacz profil GG  
 
 Post Napisane: 14 kwi 2011, o 14:41 
Offline

Dołączył(a): 7 sie 2010, o 20:14
Posty: 4689
Pochwały: 1
Imię: Karolina
Cytuj:
W tym miejscu tory na wysokości wału na chwilę skręcały, na odcinku między wałem a drugim brzegiem kanału biegły śladem widocznych latarni, po czym znowu na brzegu skręcały, aby biec dalej prostym odcinkiem wzdłuż alei.


Rzeczywiście, zastanawiające! Skręcały i to dość ostro, zdawać by się mogło przy tym, że zupełnie niepotrzebnie. Może teren był zbyt podmokły? Bez sensu...
Skąd latarnie na środku pola? Pozostałość po kolejce?

Z niecierpliwością czekam na ciąg dalszy!


Góra 
 Zobacz profil  
 
 Post Napisane: 14 kwi 2011, o 15:09 
Offline
Muszkieter
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 29 maja 2009, o 22:16
Posty: 4212
Lokalizacja: Silesia
Pochwały: 1
Postanowiłem sprawdzić co można znaleźć na kilku przykładowych mapach na temat tego miejsca i czy można na nich polegać.
Do porównania użyłem faktu budowy sporego osiedla - kilku dróg z budynkami w dzielnicy Racibórz-Ocice (Ocice Zamek) którą rozpoczęto w 1932 i 1934 r. a ukończono ok. 1938 r.

Niemiecka mapa z 1901 roku pokazuje już trasę kolejki do Płoni, choć powstała ona dopiero dwa lata później:
Obrazek
Niemiecka mapa rok 1921 - prawidłowa - jest tylko linia kolejowa (nie wstawiam zdjęcia).
Mapa WIG rok 1933 - prawidłowa (z postu wyżej).
Amerykańska mapa rok 1944 - naniesiona linia kolejowa do Płoni. Brak istniejącego już osiedla, brak śladów działającego kanału (nie wstawiam zdjęcia).
Niemiecka mapa rok 1944, wydanie 1941 rok - istniejące od kilku lat osiedle nie jest zaznaczone, nadal widoczny zlikwidowany odcinek torów, naniesiony przebieg niekompletnego kanału (do mostu Płonia/Nieboczowy), widoczny nowy przebieg ul. Rybnickiej z mostem przez kanał, ale widać też zlikwidowany odcinek starego przebiegu Rybnickiej:
Obrazek
Wspomniana niemiecka mapa z roku 1945 - jedynie na niej naniesione jest powstałe ponad 10 lat wcześniej osiedle, ale pokazuje niekompletny nadal kanał (działający już wtedy od 3 lat), widać też most nad kanałem na ul. Rybnickiej, ale droga biegnie ciągle starym szlakiem, a mostu w tamtym miejscu przecież nie było, widać też zupełnie zmieniony przebieg wąskotorówki aż do Płoni:
Obrazek

Czyli można rzec, że dostępne mapy pokazują czasami bzdury.


Góra 
 Zobacz profil GG  
 
 Post Napisane: 14 kwi 2011, o 15:16 
Offline
Muszkieter
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 29 maja 2009, o 22:16
Posty: 4212
Lokalizacja: Silesia
Pochwały: 1
Latarnie są nowe, prowadzi tam jakaś ścieżka i schodki nad wodę - może jakiś punkt pomiarowy czy coś? Sądzę, że dawniej w miejscu latarni też biegła obsadzona drzewami aleja wzdłuż torów. Na Lukasynie było miejsce niedzielnych wędrówek miejskiej ludności, znajdowały się tam różne knajpy, w których przesiadywała połowa miasta :) Pewnie dlatego wytyczono tą aleję biegnącą aż od mostu drogowego przez Odrę, czyli prawie od centrum miasta. Poza knajpami na Lukasynie można było dalej dojść do lasu Widok, który później znalazł się w granicach Polski. Przy przystanku "Lukasyna" było przejście graniczne.


Góra 
 Zobacz profil GG  
 
 Post Napisane: 19 kwi 2011, o 17:56 
Offline
Muszkieter
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 29 maja 2009, o 22:16
Posty: 4212
Lokalizacja: Silesia
Pochwały: 1
Żeby dokończyć odcinek pojedziemy dalej :) Ten kawałek po normalnych torach, bo takie tam teraz leżą!

Wspomniana stacja "Lukasyna" za przejazdem kolejowym z ul. Rybnicką:
Obrazek
Nie wiem, czy istniejący budynek miał coś wspólnego z kolejką, albo został postawiony już na obecnej linii kolejowej.
Za stacją linia biegła łukami za obecnymi budynkami handlowymi, czyli Auchan, Castorama:
Obrazek
dalej prostą między lasem Obora a kempingiem i obecnym pseudo-basenem miejskim:
Obrazek
docierając do przejazdu kolejowego pod oficjalnym wejściem do lasu miejskiego "Obora", czyli "Arboretum Bramy Morawskiej":
Obrazek
Na tej wysokości znajdował się dawniej przystanek. Dalej tory biegły równolegle do drogi, będącej przedłużeniem ul. Markowickiej, a prowadzącej w stronę Markowic:
Obrazek
Przejazd kolejowy w okolicach stawów i drogi prowadzącej do naszego zoo. Tu też przepust na strumień płynący z lasu:
Obrazek
Dalej wzdłuż ul. Letniej aż do skrzyżowania i przejazdu kolejowego na ul. Olimpijczyka:
Obrazek
Za przejazdem trasa biegnie łukiem w stronę stacji. Wydaje mi się, że od tego miejsca obecne tory ułożono na nowym nasypie prowadzącym je jako trzeci tor przy głównym torowisku Racibórz - Kędzierzyn-Koźle, a wąskotorówka skręcała bardziej w prawo. Widok dawnego nasypu z przeciwnego kierunku:
Obrazek
Tutaj biegły tory po prawej stronie rampy wyładowczej. Po wybudowaniu linii normalnotorowej przez Brzezie, to tutaj leżał końcowy odcinek torów kolejki. Zresztą istniały jeszcze klika lat temu, dopiero podczas budowy kanalizacji zostały rozebrane.
Obrazek
Kolejna stacja - Racibórz-Markowice. Tutaj przejazd kolejowy z ul. Gliwicką. Po lewej stronie widoczny budynek stacji kolejowej Markowice, a wąskotorówka jeszcze niedawno, przed remontem przejazdu przecinała jezdnię i biegła po prawej stronie obecnego budynku dróżnika (nie znam fachowych określeń ;) ):
Obrazek

To byłoby na tyle jeśli chodzi o końcowy odcinek wąskotorówki. Ciąg dalszy trasy nastąpi.
W kolejnym przejedziemy się z Markowic w kierunku Rud przez Babice, Nędzę, Szymocice...

Dalsza część: Odcinek Markowice - Szymocice


Góra 
 Zobacz profil GG  
 
Dodaj do: Dodaj do Gadu-Gadu Dodaj do Grono.net Dodaj do Twitter Dodaj do Blip Dodaj do Flaker Dodaj do Pinger Wypowiedź dla Wykop Wypowiedź dla Facebook Wypowiedź dla Gwar Wypowiedź dla Delicious Wypowiedź dla Digg Wypowiedź dla Google Wypowiedź dla Reddit Wypowiedź dla YahooMyWeb Śledzik Dodaj do Kciuk.pl Dodaj do Spinacz.pl Dodaj do Yam.pl
Wyświetl posty nie starsze niż:  Sortuj wg  
 
Utwórz nowy wątek Odpowiedz w wątku  [ Posty: 5 ] 

Strona główna forum » Eksploracja » Koleje i wszystko co z nimi związane » Wąskotorowe


Kto przegląda forum

Użytkownicy przeglądający ten dział: Brak zidentyfikowanych użytkowników i 1 gość

 
 

 
Nie możesz rozpoczynać nowych wątków
Nie możesz odpowiadać w wątkach
Nie możesz edytować swoich postów
Nie możesz usuwać swoich postów
Nie możesz dodawać załączników

Szukaj:
Skocz do:  
Przyjazne użytkownikom polskie wsparcie phpBB3 - phpBB3.PL

[ Time : 0.180s | 14 Queries | GZIP : Off ]