Eksploratorzy
http://eksploratorzy.com.pl/

Chrzanów - kościół Św. Mikołaja
http://eksploratorzy.com.pl/viewtopic.php?f=107&t=9006
Strona 1 z 1

Autor:  szkieletek [ 11 kwi 2011, o 18:49 ]
Tytuł:  Chrzanów - kościół Św. Mikołaja

Trudno nie zauważyć tej charakterystycznej budowli podczas zwiedzania chrzanowskiego rynku. Kościół, zbudowany z jasnożółtego, triasowego kamienia o ciepłej barwie oraz z cegieł, prezentuje się bardzo interesująco dla oka.

Jego historia, według oficjalnej strony parafii, wygląda następująco:
Cytuj:
Parafia św. Mikołaja w Chrzanowie po raz pierwszy wymieniana jest w wykazie dziesięciny papieskiej z lat 1325-1327. Pierwszym proboszczem znanym z imienia jest Bartłomiej, z którym współpracowali księża Janisław oraz Idzi. Trudno cokolwiek powiedzieć na temat, w jakim kościele prowadzili duszpasterstwo w XII i XIII wieku. Prawdopodobnie był to budynek drewniany.

Pierwsze wzmianki o kościele w Chrzanowie spotykamy w okresie jagiellońskim. Ks. Jan Długosz (1415 - 1480) w księdze uposażeń kościelnych napisał, że „Chrzanów miasto ma kościół murowany". Nie przekazał jednak wiadomości, kiedy i przez kogo kościół ten został wzniesiony. Z dokumentów Wojewódzkiego Archiwum Państwowego w Krakowie dowiadujemy się, że w 1429 r. Mikołaj Rot murarz krakowski odbiera zapłatę 48 grzywien 1 wiardunkę za budowę kościoła parafialnego pod wezwaniem św. Mikołaja. Wysokość otrzymanego wynagrodzenia wskazuje na rozległy zakres prowadzonych robót. Niedługo potem, bo w 1446 r. kościół ten, do którego przylegał zapewne cmentarz, został otoczony murem. Plebanem w Chrzanowie był wówczas Jan, którego wymienia dokument z 1443 r. Istnienie murowanego kościoła parafialnego pod wezwaniem św. Mikołaja w Chrzanowie potwierdzają też dane z lat następnych 1470-1480. Wiele więc wskazuje na to, że dzisiejsze prezbiterium kościoła św. Mikołaja biskupa jest najstarszą budowlą w Chrzanowie.

W następnych stuleciach świątynia chrzanowska dzieliła losy społeczeństwa. Kościół palił się trzykrotnie. 1646, 1726 i 1748 r. Przy renowacji (2002 r.) kaplicy św. Stanisława biskupa odnaleziono wyraźne ślady spalenizny w murze pomiędzy kaplicą i zakrystią. Miasto się rozwijało i na początku XX w. zaistniała konieczność poszerzenia wnętrza lub budowy drugiego kościoła w Chrzanowie. Wybrano pierwszą wersję. Projekt opracował inż. Stanisław Oszacki. Rozbudowę kościoła przeprowadzono w latach 1912 -1914, gdy proboszczem był ks. Jakub Kamieński. Świątynię konsekrował książę biskup Adam Stefan Sapieha dnia 24 V11921 r. Do kościoła chrzanowskiego przylega kaplica św. Stanisława biskupa krakowskiego, fundowana w 1641 r. przez kasztelana biec-kiego Andrzeja Samuela Dębińskiego, senatora Rzeczpospolitej. Epitafium w Sl. Łojek kaplicy nad drzwiami głosi zasługi stuletniego ofiarodawcy.

W prezbiterium znajduje się ołtarz główny z 1882 r., dedykowany patronowi kościoła, według projektu inż. Franciszka Urbańczyka. Ołtarz został zbudowany na zlecenie ks. Władysława Głębockiego (proboszcza w Chrzanowie w latach 1881 -1907). W ołtarzu umieszczono barokowe figury pochodzące z kościoła Mariackiego w Krakowie: św. Joachima, św. Anny, króla Dawida i czterech aniołów. Obraz św. Mikołaja w głównym ołtarzu, jak również św. Stanisława w kaplicy bocznej, malował Michał Stachowicz (1768 -1825). Obraz św. Stanisława został umieszczony prawdopodobnie w 1824 r., kiedy z Czernej sprowadzono ołtarz z czarnego marmuru. Badania wskazują, że wyrzeźbiono go dla kościoła w Czernej około 1600 r.

Ze starych i cennych przedmiotów w kościele św. Mikołaja na szczególną uwagę zasługuje duży świecznik spiżowy, wczesno-renesansowy, wykonany w 1534 r. przez Hansa Fischera w Norymberdze i barokowa chrzcielnica z 1648 r. Lichtarz reprezentował miasto Chrzanów na wystawie tysiąclecia sztuki religijnej w Krakowie w 2000 r. Na bocznym filarze umieszczona jest mała mozaika przedstawiająca Matkę Bożą z Dzieciątkiem. Jest to dar Henryka Loewenfelda.

W ostatnich latach kościół św. Mikołaja potrzebował renowacji. Prace prowadzone są nadal.


Z tekstu wynika, że najstarszą częścią świątyni jest prezbiterium oraz Kaplica św. Stanisława. Pod kościołem znajdują się krypty, w których spoczywają zwłoki wybitnych mieszczan. Wokół zabytku z pewnością rozciągał się w przeszłości cmentarz parafialny.

Załączniki:
Widok ogólny.jpg
Widok ogólny.jpg [ 73.59 KiB | Przeglądane 973 razy ]
Widok od strony ul. Ogrodowej.jpg
Widok od strony ul. Ogrodowej.jpg [ 82.87 KiB | Przeglądane 973 razy ]
Kaplica św. Stanisława - widok z zewnatrz.jpg
Kaplica św. Stanisława - widok z zewnatrz.jpg [ 103.39 KiB | Przeglądane 973 razy ]
Kaplica św. Stanisława.jpg
Kaplica św. Stanisława.jpg [ 103.02 KiB | Przeglądane 973 razy ]
Szczyt z początku XX wieku.jpg
Szczyt z początku XX wieku.jpg [ 81.7 KiB | Przeglądane 973 razy ]
Dawne okno w prezbiterium.jpg
Dawne okno w prezbiterium.jpg [ 113.55 KiB | Przeglądane 973 razy ]
Historia kościoła.jpg
Historia kościoła.jpg [ 94.91 KiB | Przeglądane 973 razy ]
Zabytkowa kaplica św. Stanisława.jpg
Zabytkowa kaplica św. Stanisława.jpg [ 91 KiB | Przeglądane 973 razy ]

Autor:  szkieletek [ 11 kwi 2011, o 18:50 ]
Tytuł:  Re: Kościół Św. Mikołaja w Chrzanowie

Obok kościoła znajduje się kolejny zabytek - pochodząca z XIII-XIV wieku kamienna dzwonnica.

Załączniki:
Dzwonnica.jpg
Dzwonnica.jpg [ 89.57 KiB | Przeglądane 971 razy ]
Dzwonnica (1).jpg
Dzwonnica (1).jpg [ 105.3 KiB | Przeglądane 971 razy ]
Dzwonnica (2).jpg
Dzwonnica (2).jpg [ 85.4 KiB | Przeglądane 971 razy ]
Prezbiterium i dzwonnica.jpg
Prezbiterium i dzwonnica.jpg [ 94.95 KiB | Przeglądane 971 razy ]

Autor:  szkieletek [ 11 kwi 2011, o 18:54 ]
Tytuł:  Re: Kościół Św. Mikołaja w Chrzanowie

Wnętrze kościoła jest na co dzień otwarte dla wiernych... i zwiedzających.
Całe szczęście!
Po doczytaniu sobie tego i owego widzę, że muszę tam jeszcze raz zajrzeć :-)
Między innymi ze statywem :glupek:

Załączniki:
Nawa główna.jpg
Nawa główna.jpg [ 65.52 KiB | Przeglądane 969 razy ]
Ołtarz główny.jpg
Ołtarz główny.jpg [ 64.92 KiB | Przeglądane 969 razy ]
Widok w kierunku kruchty.jpg
Widok w kierunku kruchty.jpg [ 71.69 KiB | Przeglądane 969 razy ]
Epitafia.jpg
Epitafia.jpg [ 64.04 KiB | Przeglądane 969 razy ]
Ołtarz w nawie bocznej.jpg
Ołtarz w nawie bocznej.jpg [ 76.31 KiB | Przeglądane 969 razy ]
Ołtarz w Kaplicy św. Stanisława.jpg
Ołtarz w Kaplicy św. Stanisława.jpg [ 44.67 KiB | Przeglądane 969 razy ]
Pamiętnik ołtarza w Kaplicy św. Stanisława.jpg
Pamiętnik ołtarza w Kaplicy św. Stanisława.jpg [ 35.52 KiB | Przeglądane 969 razy ]
Tablica w Kaplicy św. Stanisława.jpg
Tablica w Kaplicy św. Stanisława.jpg [ 51.95 KiB | Przeglądane 969 razy ]

Autor:  Klimek [ 11 kwi 2011, o 20:51 ]
Tytuł:  Re: Kościół Św. Mikołaja w Chrzanowie

Piękna budowla, miejmy nadzieję, że jej nie wyczyszczą z taką zawziętościa jak to ostatnimi laty się czyni... jednak nie ma to jak taki trochę odrapany z zapachem stęchlizny i krzywą/wydeptaną posadzką i wielką pajęczyną między bocznym ołtarzem a ścianą. Ciśnie się na usta, tym razem mi... "precz z restauracjami" :mrgreen:

Karolino czy może masz zbliżenie na te kolumny podtrzymujące chór, coś tam urzeźbili - pozgadujemy?

Pozdrawiam
:D

Autor:  szkieletek [ 11 kwi 2011, o 20:55 ]
Tytuł:  Re: Kościół Św. Mikołaja w Chrzanowie

Ponad kolumnami są stacje Drogi Krzyżowej. Zbliżenia czegotylkoduszazapragnie mogę wykonać niebawem, bo i tak muszę do światyni wrócić :-)

Autor:  Klimek [ 11 kwi 2011, o 21:02 ]
Tytuł:  Re: Kościół Św. Mikołaja w Chrzanowie

Hej,
no tak stacje, ale mi się rozchodzi o to co jest pod stacją, wiesz to się jakoś tam nazywa ten górny koniec kolumny, czasem tam są ciekawe rzeczy wyrzeźbione... u nas to tam były kiedyś gwoździe wbite i można było kapelusz powiesić co farorza strasznie irytowało :D

Pozdrawiam

Autor:  le_szek [ 11 kwi 2011, o 21:10 ]
Tytuł:  Re: Kościół Św. Mikołaja w Chrzanowie

To coś się kapitel bodajże nazywa :)

Autor:  szkieletek [ 11 maja 2011, o 21:36 ]
Tytuł:  Re: Kościół Św. Mikołaja w Chrzanowie

W ramach małego suplementu, specjalnie dla Klimka!
Nowy aparat ma trochę lepszą stabilizację optyczną...

Załączniki:
Kościół św. Mikołaja.jpg
Kościół św. Mikołaja.jpg [ 41.9 KiB | Przeglądane 932 razy ]
Kościół św. Mikołaja (1).jpg
Kościół św. Mikołaja (1).jpg [ 43.74 KiB | Przeglądane 932 razy ]
Kościół św. Mikołaja (2).jpg
Kościół św. Mikołaja (2).jpg [ 46.53 KiB | Przeglądane 932 razy ]
Kościół św. Mikołaja (3).jpg
Kościół św. Mikołaja (3).jpg [ 41.84 KiB | Przeglądane 932 razy ]
Kościół św. Mikołaja (4).jpg
Kościół św. Mikołaja (4).jpg [ 28.23 KiB | Przeglądane 932 razy ]
Kościół św. Mikołaja (5).jpg
Kościół św. Mikołaja (5).jpg [ 55.83 KiB | Przeglądane 932 razy ]
Kościół św. Mikołaja (6).jpg
Kościół św. Mikołaja (6).jpg [ 46.27 KiB | Przeglądane 932 razy ]
Kościół św. Mikołaja (7).jpg
Kościół św. Mikołaja (7).jpg [ 55.05 KiB | Przeglądane 932 razy ]
Kościół św. Mikołaja (8).jpg
Kościół św. Mikołaja (8).jpg [ 55.24 KiB | Przeglądane 932 razy ]
Kościół św. Mikołaja (9).jpg
Kościół św. Mikołaja (9).jpg [ 60.19 KiB | Przeglądane 932 razy ]

Autor:  szkieletek [ 11 maja 2011, o 21:54 ]
Tytuł:  Re: Kościół Św. Mikołaja w Chrzanowie

A poniżej coś, na co polowałam przez wiele dni. Coś, co jest wmurowane w ścianę zwykle zamkniętej przybudówki, będącej w zasadzie czymś w rodzaju kruchty dla bocznej Kaplicy św. Stanisława.
Oto kablica choleryczna z 1831 roku!!! :-)

"PAMIATKA
OD DNIA 3 LIPCA DO 12 SIERPNIA 1831 W MIEŚCIE CHRZANÓW 157 CHRZEŚCIAN I 253 ŻYDÓW W DNIACH 40 NA CHOROBĘ HOLERĄ ZWANĄ ZMARŁO. X Grze. Ligęziński WÓWCZAS PLEBAN CHRZANOWA NA PAJĄKOWEY GÓRZE Z ROZPORZĄDZENIA SENATU WOL. MIA. KRAKOWA PRZEZNACZONEY POGRZABANYM POMNIK TEN POŁOŻYŁ"


- czy jakoś tak (tłumaczenie by Conan).

Całkiem prawdopodobne, że płyta ta pierwotnie znajdowała się tu: viewtopic.php?f=171&t=6227

Załączniki:
Tablica choleryczna.jpg
Tablica choleryczna.jpg [ 50.23 KiB | Przeglądane 930 razy ]

Autor:  Klimek [ 13 maja 2011, o 16:00 ]
Tytuł:  Re: Kościół Św. Mikołaja w Chrzanowie

Karolina, dzięki za ten kapitel :D
Bardzo często w tym miejscu spotyka się jakąś symbolikę nieskończoności np. wariacje na temat ósemki albo coś co zjada swój ogon albo mi się tylko zdawało :glupek:
Czy i tak jest w tym przypadku... nie jestem pewien. :shock:

Dzięki i pozdrawiam

Autor:  Krashan [ 20 gru 2012, o 23:32 ]
Tytuł:  Re: Kościół Św. Mikołaja w Chrzanowie

szkieletek napisał(a):
A poniżej coś, na co polowałam przez wiele dni. Coś, co jest wmurowane w ścianę zwykle zamkniętej przybudówki, będącej w zasadzie czymś w rodzaju kruchty dla bocznej Kaplicy św. Stanisława.
Oto kablica choleryczna z 1831 roku!!! :-)

"PAMIATKA
OD DNIA 3 LIPCA DO 12 SIERPNIA 1831 W MIEŚCIE CHRZANÓW 157 CHRZEŚCIAN I 253 ŻYDÓW W DNIACH 40 NA CHOROBĘ HOLERĄ ZWANĄ ZMARŁO. X Grze. Ligęziński WÓWCZAS PLEBAN CHRZANOWA NA PAJĄKOWEY GÓRZE Z ROZPORZĄDZENIA SENATU WOL. MIA. KRAKOWA PRZEZNACZONEY POGRZABANYM POMNIK TEN POŁOŻYŁ"



Całkiem prawdopodobne, że płyta ta pierwotnie znajdowała się tu: viewtopic.php?f=171&t=6227


Według informacji Mieczysława Mazarakiego (inicjatora powołania Muzeum w Chrzanowie) tablica ta była wmurowana obok pierwszej bramy cmentarnej przy pozostałym fragmencie dawnej ulicy Luszowskiej (tzw. "ślepej", obecnie nazwanej ulicą Elii Marchettiego - włoskiego uczestnika powstania styczniowego, pochowanego na cmentarzu w Chrzanowie po tym jak został śmiertelnie ranny w krwawej bitwie pod Krzykawką).

Wracając do tablicy, już w 1976 roku jej treść była prawie nieczytelna, w owym czasie dyrektor Muzeum w Chrzanowie wystąpił z inicjatywą wykonania dokładnej kopii i umieszczenia jej w kościele parafialnym. Projekt zrealizował ks. prałat Zbigniew Mońko, proboszcz Chrzanowa. Jednakże zamiast kopii, zlecił profesjonalnemu zakładowi konserwatorskiemu odnowienie tablicy i wmurowanie jej 20 maja 1981 roku po lewej stronie drzwi w przedsionku kaplicy św. Stanisława.

Strona 1 z 1 Strefa czasowa: UTC + 1
Powered by phpBB® Forum Software © phpBB Group
http://www.phpbb.com/